Prawa pasażera w transporcie lotniczym w UE, USA i Kanadzie – porównanie

2020-02-18
Passenger Rights Comparison - Canada, EU and USA

Choć łączna powierzchnia państw członkowskich Unii Europejskiej jest o ponad połowę mniejsza niż Stanów Zjednoczonych, to na terenie wspólnoty mieszka o niemal 200 milionów osób więcej niż w USA. Mimo tych różnic liczba pasażerów lotniczych w UE i USA jest bardzo zbliżona. Ich przyzwyczajenia, a także rodzaje lotów, są jednak dość odmienne, co ma swoje odzwierciedlenie w prawach podróżnych.

Statystyczny Europejczyk lata dwa razy do roku, Amerykanin – trzy, a Kanadyjczyk – ponad cztery! Liczby te wynikają z charakterystyki geograficznej regionów. W Kanadzie mieszka stosunkowo niewiele osób, zaś odległości pomiędzy poszczególnymi miastami sprawiają, że loty często są koniecznością. Poza Nową Anglią w USA sytuacja jest podobna. Unia Europejska jest mniejsza przy wyższej gęstości zaludnienia. Z tego względu kolej lub samochód zazwyczaj są rozsądniejszą opcją, co przekłada się na przyzwyczajenia podróżnych, którzy rzadziej decydują się na latanie.

Pora na podjęcie działań przez linie lotnicze, które są zmuszone ograniczyć występowanie opóźnień i odwołań lotów. Jest to dobra wiadomość, ponieważ przewoźnicy zmniejszą wydatki, a pasażerowie zyskają spokój ducha. Nikogo nie cieszy perspektywa spędzenia połowy wakacji w hali odlotów. Kiedy już jednak do tego dochodzi, jesteśmy gotowi działać i pomóc w uzyskaniu należnego odszkodowania.

Wojciech Woziwodzki – szef działu IT i rozwoju AI w GIVT

Innym obszarem, w którym kształtują się różnice, są destynacje lotnicze. W ramach Unii Europejskiej loty krajowe stanowią 17% połączeń, natomiast wewnątrzwspólnotowe – 47%. W Kanadzie do tej pierwszej kategorii zalicza się 58% lotów, a w USA 78%!

Liczba ludności w poszczególnych regionach, liczba pasażerów lotniczych ogółem, liczba pasażerów lotów krajowych

Ochrona praw pasażerów w USA

Prawa pasażera linii lotniczych w USA regulowane są przez Departament Transportu (Department of Transportation, DOT). Mimo że podróżnym przysługują pewne prawa, DOT nie nakłada na przewoźników obowiązku wypłaty odszkodowania za odwołane/opóźnione loty i za połączenia czarterowe. W Stanach Zjednoczonych pasażerowie mogą ubiegać się o zwrot kosztów wynikłych z opóźnionych lub odwołanych lotów międzynarodowych na podstawie artykułu 19 Konwencji Montrealskiej.

Przepisy amerykańskie w największym stopniu chronią przed „bumpingiem”, czyli sytuacjami, w których w wyniku przepełnienia lotu pasażer zostaje pozbawiony możliwości wejścia na pokład (lub też sam z niej rezygnuje). Takie przypadki, określane także jako „overbooking”, są dużo częstsze niż w Europie, jednak i tak stosunkowo rzadkie.

Gdy już do nich dochodzi, DOT wymaga od linii podjęcia prób zaproponowania pasażerom dobrowolnego ustąpienia miejsca za rekompensatą oraz poinformowania ich, jakie odszkodowanie przysługiwałoby im w przypadku przymusowej odmowy wejścia na pokład. Aby skorzystać z prawa do rekompensaty, pasażer musi przedłożyć potwierdzenie rezerwacji lotu. Żadna kwota nie przysługuje wówczas, gdy pasażer spóźni się na odprawę lub gdy zaoferowany zostanie lot alternatywny docierający do miejsca docelowego w ciągu godziny od pierwotnego czasu przylotu.

USA – odmowa wejścia na pokład: odszkodowanie za loty krajowe i międzynarodowe

Krajowe – opóźnienie Międzynarodowe – opóźnienie Odszkodowanie
przybycie do celu z opóźnieniem 0–1 h przybycie do celu z opóźnieniem 0–1 h Brak odszkodowania
przybycie do celu z opóźnieniem 1–2 h przybycie do celu z opóźnieniem 1–4 h 200% ceny biletu w jedną stronę (maks. 675 $ / 600 €)
przybycie do celu z opóźnieniem ponad 2 h przybycie do celu z opóźnieniem ponad 4 h 400% ceny biletu w jedną stronę (maks. 1 350 $ / 1 200 €)

Co z tą Kanadą?

W maju 2019 r. Kanadyjska Agencja ds. Transportu (Canadian Transportation Agency, CTA) zaktualizowała przepisy dotyczące ochrony praw pasażerów. Zmiany zostały wprowadzone dwuetapowo⁽⁹⁾ – pierwsza część weszła w życie 15 lipca 2019 r.

W jej ramach linie lotnicze są zobowiązane powiadomić pasażerów o przysługujących im prawach oraz możliwych drogach ich egzekwowania, a także udzielać bieżących informacji w przypadku opóźnienia lub odwołania lotu. Jeśli chodzi o prawa pasażera w przypadku opóźnienia lotu na płycie lotniska powyżej trzech godzin, przewoźnik ma także obowiązek zagwarantować pasażerom należytą opiekę w odpowiednim zakresie.

Wysokość odszkodowania należnego za odmowę wejścia na pokład wbrew woli pasażera wzrosła do 2400 dolarów kanadyjskich (1600 euro), a za zagubiony lub uszkodzony bagaż – do 2100 dolarów kanadyjskich (1400 euro) plus zwrot ewentualnych opłat bagażowych.

15 grudnia 2019 r. w ramach drugiego etapu wprowadzania zmian weszły w życie kolejne przepisy, które ustalają limit 1000 dolarów kanadyjskich (675 euro) dla odszkodowań za wynikłe z winy linii opóźnienia i odwołania lotów. W przypadku opóźnień pasażerowie mogą także uzyskać zwrot kosztów lub zmianę rezerwacji. Obowiązek zagwarantowania należytej opieki w odpowiednim zakresie rozszerzono na wszystkie opóźnione połączenia.

Wraz z zaostrzającą się konkurencją pomiędzy liniami lotniczymi wzrasta liczba regulacji chroniących prawa pasażerów. Nowe normy obowiązujące w Kanadzie stanowią dobry precedens dla ewentualnych przyszłych przepisów unijnych. Można spodziewać się, że stopień ochrony praw podróżnych oraz wysokość przysługujących odszkodowań będą coraz wyższe.

Damian Zozula – dyrektor ds. marketingu w GIVT

Jak wygląda sytuacja po naszej stronie Atlantyku?

Transport lotniczy w Europie jest mniej scentralizowany niż w Ameryce. Mimo to w Unii Europejskiej prawa pasażera regulowane są Rozporządzeniem (WE) nr 261/2004⁽¹²⁾. Dokument ten ustala zasady przyznawania pasażerom odszkodowania za opóźnione i odwołane loty, a także za odmowę wejścia na pokład, za wyjątkiem przypadków spowodowanych okolicznościami nadzwyczajnymi. [link https://givt.com/pl/blog/nadzwyczajne-okolicznosci-powodem-odrzucenia-reklamacji]

Przepisy dotyczą lotów do i z UE, Islandii, Norwegii i Szwajcarii, a także tych obsługiwanych przez przewoźnika zarejestrowanego w Unii Europejskiej. Istnieje kilka progów określających wysokość odszkodowania:

  1. 250 € w przypadku lotów poniżej 1500 km;
  2. 400 w przypadku lotów powyżej 1500 km w ramach UE lub w przypadku lotów międzynarodowych poniżej 3500 km;
  3. 600 € w przypadku lotów poza UE powyżej 3500 km.

Co z uszkodzonym lub zagubionym bagażem?

W kwestii uszkodzonego, opóźnionego lub zagubionego bagażu loty europejskie, kanadyjskie oraz międzynarodowe amerykańskie podlegają Konwencji Montrealskiej⁽⁷⁾⁽¹¹⁾. Według stosowanej w niej klasyfikacji bagaż jest uznawany za opóźniony przez pierwszych 21 dni, a następnie za zagubiony. Ustalony limit rekompensaty nie jest dokładną kwotą, ale jest wyrażony w umownej walucie – specjalnych prawach ciągnienia (Special Drawing Rights, SDR) – gdzie 6 SDR to w przeliczeniu około 5 euro.

Jedynym wyjątkiem są tu loty krajowe w USA, w przypadku których uszkodzony i zagubiony bagaż podlega przepisom DOT. Przyjęty limit kwotowy to 3500 dolarów, czyli 3150 euro⁽¹⁰⁾.

Harmonizacja przepisów dotyczących odszkodowania

Konwencja Montrealska – oficjalnie Konwencja o ujednoliceniu niektórych zasad międzynarodowego przewozu lotniczego⁽⁷⁾ – stanowi kontynuację Konwencji Warszawskiej z 1929 r., a także Protokołu haskiego z 1955 r. i Protokołu gwatemalskiego z 1971 r. Dotychczas sygnowały i ratyfikowały ją 132 państwa oraz Unia Europejska, co jest istotnym krokiem ku wykształceniu się w pełni uznawanego, międzynarodowego prawa lotniczego.

Uzupełnieniem konwencji są regulacje wprowadzane przez poszczególne kraje i organizacje regionalne. W ostatnim czasie Kanada wprowadziła zmiany w przepisach dotyczących praw pasażerów lotniczych; zmiany te są dobrym prognostykiem co do możliwych przyszłych regulacji w innych krajach. Przewidziana maksymalna kwota odszkodowania w Kanadzie jest obecnie najkorzystniejsza, biorąc pod uwagę regiony analizowane w ramach artykułu.

Wytyczne przedstawiające nowe kierunki rozwoju zostały zaprezentowane w notatce UE na temat zmiany przepisów dotyczących praw pasażerów linii lotniczych z 2013 r.⁽¹³⁾ Poruszono w niej wszystkie istotne tematy, począwszy od zredefiniowania siły wyższej, a skończywszy na kwestii zmiany planu podróży poprzez lot obsługiwany przez innego przewoźnika. Wytyczne mówią między innymi o:

  • definicji okoliczności nadzwyczajnych zawierającej klęski żywiołowe i strajki kontrolerów ruchu lotniczego oraz wykluczającej problemy techniczne stwierdzone podczas rutynowej kontroli samolotu;
  • obowiązku informowania pasażerów przez linię lotniczą o opóźnieniach w ciągu 30 minut od planowanego czasu odlotu;
  • obowiązku umożliwienia pasażerowi przez linię lotniczą zmiany planu podróży obejmującej lot obsługiwany przez innego przewoźnika, gdy linia nie jest w stanie zapewnić zmiany sama – w ciągu 12 godzin od planowanego czasu wylotu;
  • uniemożliwieniu odmowy przyjęcia na pokład pasażera chcącego wykorzystać tylko powrotną część biletu w sytuacjach, gdy pierwsza część nie została wykorzystana;
  • prawie do posiłków/napojów oraz komunikacji w przypadku wszystkich lotów opóźnionych powyżej dwóch godzin;

prawie opisanym w poprzednim punkcie, a także prawie do zakwaterowania i pomocy w przypadku opóźnienia u końcowego celu podróży w wyniku późnego przybycia lotu przesiadkowego.

Problem z lotem?

Sprawdź odszkodowanie

Mogą Cię zainteresować

05.02.2020

Bilety Do USA – kiedy i za ile?

Marzy ci się podróż do Stanów Zjednoczonych? Dowiedz się, jakie są ceny biletów i jaki termin najlepiej wybrać na wyjazd do USA. Amerykański sen Określenie to kojarzy się raczej ze spełnianiem marzeń i odnoszeniem sukcesów w Stanach Zjednoczonych, można go jednak użyć także w kontekście podróży do USA. To czwarte największe na świecie państwo o…

czytaj >
16.09.2019

Kanada z Polski – z kim, skąd i za ile?

Kanada leży w Ameryce Północnej i rozciąga się od Oceanu Spokojnego na zachodzie, aż do Oceanu Atlantyckiego na wschodzie. Choć biorąc pod uwagę powierzchnię, Kanada zajmuje drugie miejsce na świecie (zaraz po Rosji), to pod względem liczby ludności plasuje się dopiero na 38. miejscu. Kraj ten również stanowi podróżnicze marzenie dla wielu turystów, zachęcając przede…

czytaj >
18.03.2019

Klasy w samolocie – jakie są różnice?

Przy zakupie biletu lotniczego zawsze możesz wybrać klasę podróży. Z tą decyzją wiąże się nie tylko cena lotu, ale przede wszystkim jego wygoda czy dodatkowe usługi. W różnych liniach lotniczych poszczególne opcje mogą posiadać nieco inne nazwy czy charakterystykę, ramowo jednak dzieli się je na klasy: ekonomiczną, biznesową, pierwszą. W samolotach wykorzystywanych do regularnych rejsów najwięcej jest…

czytaj >
04.01.2019

Prestiżowe linie lotnicze – czym mogą Cię zaskoczyć?

Prestiżowe linie lotnicze niektórym kojarzyć się mogą z przepychem, luksusem i niedostępnością. W dobie coraz tańszych lotów, ten luksus, choć częściowo, staje się jednak dostępny na wyciągnięcie ręki. Jakie sekrety skrywają popularne, prestiżowe linie? Co warto o nich wiedzieć i jak skorzystać z tego, co oferują? Które usługi zarezerwowane są dla najbogatszych, a z których…

czytaj >